Ψυχαναλυση
Η Ψυχανάλυση αρχίζει εκεί όπου γεννιέται ένα ερώτημα.
Εκεί όπου η βεβαιότητα ραγίζει και κάτι ζητά να ειπωθεί.
Στο επίκεντρο βρίσκεται ο λόγος του ίδιου του αναλυόμενου: οι λέξεις που επιλέγει, οι συνδέσεις που κάνει, οι παύσεις, οι αντιφάσεις, αλλά και όσα προκύπτουν απροσδόκητα μέσα στην ομιλία του.
Στην Ψυχανάλυση λακανικού προσανατολισμού, το ασυνείδητο αναδύεται μέσα από τα ίχνη του στον λόγο — σε μια παραδρομή, μια επανάληψη, ένα όνειρο, μια λέξη που αποκτά ιδιαίτερο βάρος.
Η αναλυτική εργασία δημιουργεί τον χώρο ώστε να ακουστεί διαφορετικά ό,τι λέγεται και να αναδυθεί κάτι από τη σχέση με την επιθυμία.
Ο λογος και το ασυνειδητο
Στην Ψυχανάλυση, σημασία έχει όχι μόνο αυτό που λέγεται, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο λέγεται.
Μια λέξη που επανέρχεται. Μια φράση που διακόπτεται. Μια αντίφαση. Ένα λάθος, μια παύση, κάτι που ειπώθηκε χωρίς να έχει σχεδιαστεί.
Ο Freud αναγνώρισε σε αυτές τις στιγμές κάτι από τη λειτουργία του ασυνείδητου. Ο Lacan έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σχέση του ασυνείδητου με τη γλώσσα και τον λόγο.
Γι’ αυτό η αναλυτική ακρόαση δεν αναζητά απλώς «τι κρύβεται πίσω» από όσα λέει κάποιος. Στέκεται και σε αυτό που συμβαίνει μέσα στον ίδιο του τον λόγο.
Κάποιες φορές, μια λέξη που ακούγεται διαφορετικά μπορεί να ανοίξει έναν άλλο δρόμο σε κάτι που μέχρι τότε έμοιαζε δεδομένο.
Η αναλυτικη διαδικασια
Κάθε ανάλυση έχει τον δικό της χρόνο και τη δική της διαδρομή.
Η πορεία διαμορφώνεται μέσα από όσα έρχονται στον λόγο, τις μετατοπίσεις, τις σιωπές, τις στιγμές όπου κάτι αποκτά άλλο νόημα.
Λέξεις που επιστρέφουν. Σημεία που μετακινούνται. Βεβαιότητες που χάνουν τη σταθερότητά τους.
Μέσα σε αυτή τη διαδρομή, μπορεί να ανοίξει ένας διαφορετικός τρόπος να σταθεί κανείς απέναντι σε όσα τον αφορούν.
Η θεση του ψυχαναλυτη
Η θέση του ψυχαναλυτή δεν είναι η θέση εκείνου που γνωρίζει την αλήθεια για τον άλλον.
Η γνώση δεν προηγείται της αναλυτικής εμπειρίας. Παράγεται μέσα σε αυτήν, μέσα από όσα ο αναλυόμενος φέρνει και ανακαλύπτει στην πορεία.
Ο αναλυτής κρατά ανοιχτό εκείνο που εύκολα θα μπορούσε να κλείσει με μια εξήγηση, μια συμβουλή, μια βεβαιότητα.
Μένει στη θέση που επιτρέπει στο ερώτημα να επιμένει — μέχρι κάτι καινούργιο να μπορέσει να αναδυθεί.